Wyznaczanie wzoru funkcji kwadratowej.
Teraz omówimy, w jaki sposób odczytać z wykresu wzór funkcji kwadratowej oraz jak wyznaczyć wzór funkcji kwadratowej spełniającej zadane warunki.
Wyznaczanie wzoru funkcji kwadratowej korzystając z postaci kanonicznej i wierzchołka paraboli.
[tex]f(x)=a(x-p)^2+q[/tex]
gdzie [tex]W=(p,q) [/tex] jest wierzchołkiem paraboli. Wówczas potrzebujemy tylko dwóch punktów należących do paraboli: wierzchołka oraz innego dowolnego punktu tego wykresu.
Jeżeli odczytamy z wykresu współrzędne wierzchołka paraboli, tzn. [tex]p[/tex] i [tex]q[/tex] to pozostaje wówczas do wyznaczenia tylko współczynnik [tex]a[/tex].
Wybieramy dowolny punkt należący do paraboli ( nie będący wierzchołkiem), podstawiamy do wzoru na postać kanoniczną i obliczamy [tex]a[/tex].
Wyznacz wzór funkcji kwadratowej, której wykres znajduje się na poniższym rysunku:
Najpierw odczytujemy w jakim punkcie znajduje się wierzchołek:
[tex]W=(3,-6)[/tex]
Zatem:
[tex]p=3[/tex]
[tex]q=-6[/tex]
Podstawiamy te wartości do wzoru funkcji w postaci kanonicznej:
[tex]f(x)=a(x-p)^2+q=a(x-3)^2-6[/tex]
Pozostaje nam jedna niewiadoma, czyli [tex]a[/tex]. Odczytujemy drugi punkt należący do wykresu funkcji, np. [tex]P[/tex]:
[tex]P=(0,3)[/tex]
Podstawiamy współrzędne tego punktu do wzoru funkcji [tex]f(x)=a(x-3)^2-6[/tex] i obliczamy [tex]a[/tex]:
[tex]f(0)=3[/tex]
Czyli:
[tex]a(0-3)^2-6=3[/tex]
[tex]9a-6=3[/tex]
[tex]9a=3+6[/tex]
[tex]9a=9[/tex]
[tex]a=1 [/tex]
Zatem wzór funkcji kwadratowej, której wykres znajduje się na pierwszym rysunku to:
[tex]f(x)=(x-3)^2-6[/tex]
Wyznaczanie wzoru funkcji kwadratowej korzystając z postaci iloczynowej i miejsc zerowych funkcji.
Drugim sposobem łatwego odczytywania wzoru funkcji kwadratowej z wykresu, jest wykorzystanie postaci iloczynowej tej funkcji, tj:
[tex]f(x)=a(x-x_1)(x-x_2)[/tex]
gdzie [tex]x_1,\ x_2[/tex] to miejsca zerowe funkcji kwadratowej.
Odczytujemy z wykresu funkcji jej miejsca zerowe, i podstawiamy do wzoru na postać iloczynową funkcji kwadratowej. Współczynnik [tex]a[/tex] wyznaczamy tak samo jak w powyższym przykładzie, tzn. wybieramy dowolny inny punkt należący do wykresu tej funkcji i obliczamy [tex]a[/tex].
Wyznacz wzór funkcji kwadratowej, której wykres znajduje się na poniższym rysunku:
Zauważ, że w tym wypadku, nie można dokładnie odczytać współrzędnych wierzchołka paraboli. Dlatego nie można skorzystać z pierwszego sposobu wyznaczania wzoru funkcji!
Najpierw odczytujemy z wykresu miejsca zerowe funkcji:
[tex]x_1=2[/tex]
[tex]x_2=5[/tex]
Podstawiamy te wartości do wzoru na postać iloczynową funkcji kwadratowej:
[tex]f(x)=a(x-x_1)(x-x_2)=a(x-2)(x-5)[/tex]
Pozostaje do wyznaczenia wartość współczynnika [tex]a[/tex]. Wybieramy dowolny punkt [tex]P[/tex] należący do wykresu funkcji. Np. [tex]P[/tex]:
[tex]P=(1,8)[/tex]
Podstawiamy ten punkt do wzoru funkcji i wyznaczamy wartość współczynnika [tex]a[/tex]:
[tex]f(1)=8[/tex]
[tex]f(x)=a(x-2)(x-5)[/tex]
Zatem:
[tex]a(1-2)(1-5)=8[/tex]
[tex]a(-1)\cdot (-4)=8[/tex]
[tex] 4a=8[/tex]
[tex] a=2[/tex]
Czyli wzór funkcji to:
[tex]f(x)=2(x-2)(x-5)[/tex]
Wyznaczanie wzoru funkcji kwadratowej korzystając z postaci ogólnej i punktu przecięcia z osią OY.
Współczynnik [tex]c[/tex] można łatwo odczytać z wykresu funkcji, ponieważ punkt [tex](0,c)[/tex] jest punktem przecięcia się paraboli z osią [tex]OY[/tex].Wtedy liczba niewiadomych zmniejsza się do dwóch. Odczytujemy dwa punkty z wykresu funkcji, i układamy układ dwóch równań z dwoma niewiadomymi [tex]a[/tex] i [tex]b[/tex].
Wyznacz wzór funkcji kwadratowej, której wykres znajduje się na poniższym rysunku:
Zauważ, że nie można z wykres odczytać ani współrzędnych wierzchołka ani miejsc zerowych funkcji. Ale za to wiadomo, że punk przecięcia paraboli z osią [tex]OY[/tex] to [tex](0,1)[/tex]:
Punkt ten wyznacza wartość współczynnika [tex]c[/tex]:
[tex]c=1[/tex]
Czyli:
[tex]f(x)=ax^2+bx+1[/tex]
Znajdujemy dwa punkty, które należą do wykresu funkcji:
[tex]P=(-1,-1)[/tex]
[tex]Q=(2,-1)[/tex]
Podstawiamy współrzędne tych punktów do wzoru funkcji [tex]f(x)=ax^2+bx+1[/tex] i tworzymy układ równań:
[tex]f(-1)=a\cdot (-1)^2+b \cdot (-1) +1=-1[/tex]
[tex]f(2)=a\cdot 2^2+b \cdot 2 +1=-1[/tex]
[tex]\left\{\begin{matrix}
a-b+1=-1\\
4a+2b+1=-1
\end{matrix}\right.[/tex]
[tex]\left\{\begin{matrix}
a-b=-2\\
4a+2b=-2
\end{matrix}\right.[/tex]
Po rozwiązaniu układu otrzymujemy wartość pozostałych współczynników:
[tex]\left\{\begin{matrix} a=-1\\
b=1
\end{matrix}\right.[/tex]
Zatem wzór funkcji to:
[tex]f(x)=-x^2+x+1 [/tex]
Wyznaczanie wzoru funkcji kwadratowej korzystając z postaci ogólnej funkcji.
Najbardziej ogólnym sposobem wyznaczania wzoru funkcji kwadratowej na podstawie wykresu jest odczytanie współrzędnych trzech punktów należących do paraboli, i kolejno ułożenie układu trzech równań z niewiadomymi współczynnikami. Korzystamy wówczas z postaci ogólnej funkcji kwadratowej:
[tex]f(x)=ax^2+bx+c [/tex]
Takie liczenie jest żmudne i długie. Warto skorzystać z innych własności funkcji kwadratowej i rozwiązać to zadanie korzystając z jednego ze sposobów opisanych wcześniej.
Jeżeli materiał był dla Ciebie pomocny, pomóż nam w promocji i podziel się z innymi linkiem.
Kliknij w poniższe przyciski.
Dzięki :)









Komentarze (0
):
Logowanie Aby dodać komentarz musisz się zalogować.
Nie masz
jeszcze konta?
Załóż darmowe konto w 30 sekund.
Rejestracja
Nie pamiętasz hasła?